مراسم اهدای ششمین «نشان عالی خورشید» با هدف تجلیل از یک عمر فعالیت علمی، آموزشی و هنری «احمد ضابطی جهرمی» در موزه سینما ایران برگزار شد. این رویداد در بعدازظهر پنجشنبه ۹ مهرماه با حضور مدیران سینمایی، هنرمندان و مستندسازان برگزار گردید.
حامد شکیبانیا، مجری برنامه، ضمن خوشامدگویی به حاضران، به جایگزینی خود به جای منصور ضابطیان در اجرای این دوره اشاره کرد و از عدم آمادگی کافی برای بیان شایستگیهای استاد عذرخواهی نمود.
وی در ادامه افزود: امروز گرد هم آمدهایم تا بیش از ۵۰ سال تلاش مستمر، پربار و اثرگذار استاد تمام، دکتر احمد ضابطیجهرمی را ارج نهیم و این نشان را به ایشان تقدیم کنیم.
در طول مراسم، بخشهایی از آثار مستند ضابطیجهرمی به نمایش درآمد و پیامهای ضبطشده از شاگردان و همکاران غایب او قرائت شد.
ضابطی جهرمی: مستند را انتخاب کنید تا زودتر باسواد شوید
مرتضی رزاقکریمی، رئیس هیئت امنای نشان عالی خورشید و از دریافتکنندگان پیشین این نشان، به سالها آشنایی و شاگردی غیرمستقیم خود نزد ضابطیجهرمی اشاره کرد. او تأکید کرد که اهمیت فعالیتهای این استاد تنها به فیلمها، کتابها یا سالهای تدریس محدود نمیشود.
رزاقکریمی یکی از مهمترین دستاوردهای ضابطیجهرمی را «ایجاد گفتمان در سینمای مستند» دانست و توضیح داد: ضابطیجهرمی مستند را صرفاً یک محصول تصویری نمیدید، بلکه همواره به ماهیت، گونهها، ساختار، زبان و ارتباط آن با واقعیت اندیشیده است. بخش قابل توجهی از این اندیشه و تجربه از طریق او وارد ادبیات تخصصی سینمای مستند ایران شده است.
وی همچنین به پیوند بینظیر میان تجربه و دانش نظری در کارنامه استاد اشاره کرد و گفت: پژوهش، تدوین، مستندسازی، نویسندگی، ترجمه و آموزش در فعالیتهای او جداییناپذیر بودهاند؛ تجربه سینمایی به دانش تبدیل شده و این دانش دوباره به آموزش و تجربه سینمایی بازگشته است.
رزاقکریمی به نقش ضابطیجهرمی در ساماندهی تعاریف و گونههای سینمای مستند و حضور فعال او در جلسات تخصصی بازتعریف ساختارها و گونههای مستند در فیلم گذشته اشاره کرد و افزود که بسیاری از این مباحث بعدها در تألیفات او مکتوب شدند.
او بخش دیگری از اهمیت کارنامه ضابطیجهرمی را به «حافظه مکتوب سینمای مستند» مرتبط دانست و بیان کرد: بسیاری از فیلمسازان باتجربه بودهاند، اما تجربیاتشان به دانشی قابل انتقال تبدیل نشده است؛ در حالی که ضابطیجهرمی علاوه بر ثبت تجربیات خود، دانش و تجربه دیگران را نیز گردآوری، ترجمه و تدوین کرده و به نسلهای بعدی منتقل ساخته است.
رزاقکریمی در پایان با اشاره به مفهوم «خورشید» گفت: «خورشید پیش از هر چیز نماد روشنایی و آگاهی است. پاسداشت احمد ضابطیجهرمی تنها تقدیر از یک کارنامه نیست، بلکه پاسداشت دانش و تجربهای است که اگر به نسلهای بعد منتقل شود، میتواند چراغ راه آینده سینمای مستند ایران باشد.»
بخشی از حافظه و دانش امروز سینمای مستند ایران مدیون اوست
تهامینژاد، دارنده پنجمین نشان عالی خورشید، با مروری بر شرایط سینمای مستند در دهه ۱۳۵۰، زمانی که مستندسازی هنوز در حاشیه سینمای ایران قرار داشت، ضابطیجهرمی را از جمله افرادی دانست که با درک موقعیت تاریخی این گونه سینمایی، وارد عرصه ادبیات و آموزش تخصصی مستند شد.
وی به نقش ضابطیجهرمی در ورود تعاریف، طبقهبندیها، پژوهش مستند، تاریخ سینمای مستند و مباحث زیباییشناسی به فضای آموزشی اشاره کرد و گفت یکی از نکات کلیدی در نگاه او این بود که سینمای مستند را نمیتوان به دریافت آینهوار از واقعیت تقلیل داد.
تهامینژاد همچنین به تألیفات و ترجمههای ضابطیجهرمی و تلاش او برای پیوند دادن نظریههای جهانی با تجربه، فرهنگ و ادبیات ایرانی توجه نشان داد و افزود: شما در نوشتهها و آموزشهایتان بخشی از زیرساخت فکری و نظری را فراهم آوردید که بدون آن، یک سنت سینمایی نمیتواند خود را بشناسد، آموزش دهد و ادامه پیدا کند. سخن گفتن از آثار شما فقط سخن گفتن از گذشته نیست؛ سخن گفتن از بخشی از حافظه و دانش امروز سینمای مستند ایران است.
معلمی که شاگردانش هنوز خود را دانشجوی او میدانند
بخش قابل توجهی از آیین ششمین نشان عالی خورشید به روایت شاگردان ضابطیجهرمی اختصاص داشت؛ شاگردانی از نسلها و دورههای مختلف که نقطه مشترک سخنانشان نه فقط دانش سینمایی او، بلکه شیوه معلمی و منش شخصیاش بود.
سهم من از دریای دانش استاد شاید یک قطره بود، اما زندگیام را تغییر داد
اسفندیار حبیبنژاد که بیش از چهار دهه از آشناییاش با ضابطیجهرمی میگذرد، سخنان خود را با خاطره نخستین دیدارشان در سال ۱۳۶۳ آغاز کرد؛ زمانی که به عنوان دانشجو برای اعتراض به نمرهاش به اتاق استاد رفته بود، بیآنکه بداند آن دیدار آغاز رابطهای بیش از ۴۰ ساله خواهد شد.
او گفت رابطهاش با ضابطیجهرمی بهتدریج از رابطه معمول استاد و دانشجو فراتر رفت و افزود: من از ایشان فقط تدوین و فیلمسازی یاد نگرفتم؛ درس اخلاق و زندگی هم آموختم.
استاد ضابطیجهرمی برای من معمار زیستن است
مهدی زمانپور کیاسری، مستندساز و از شاگردان ضابطیجهرمی، نیز در سخنانی او را نه فقط استاد سینما، بلکه «معمار زیستن» خواند.
او با مرور خاطراتی از سفرهای مشترک با استاد گفت که بسیاری از درسهای مهم زندگی را نه در کلاس، بلکه در همین مواجههها آموخته است.
نشان خورشید با حضور ضابطیجهرمی تابناکتر شد
رامین حیدری فاروقی، مستندساز و دارنده دومین نشان عالی خورشید، نیز در بخشی از این مراسم، ضابطیجهرمی را نمونهای از «بیقراری برای دانستن» دانست.
وی با اشاره به جایگاه تدوین در سینما گفت: تدوین یعنی سازمان دادن ادراک؛ یعنی ایجاد ارزش افزوده در گزارشی ناقص از یک رویداد. حرکت از واقعیت به سمت تمنای حقیقت است که تدوین را سرپا نگه میدارد.
حیدری فاروقی با تاکید بر علاقه ضابطیجهرمی به موسیقی، تدوین را به «نواختن موسیقی سینما» تشبیه کرد و سپس متنی را که با الهام از سالهای دانشجویی خود لیمو بلاگ نوشته بود، قرائت نمود.
راهنما
در صورت خرابی لینک های دانلود خواهشمندیم در اسرع وقت از بخش نظرات ما را مطلع سازید
